Đỡ đẻ cho chó – 3 dấu hiệu nhận biết và các lưu ý khi đỡ đẻ cho chó tại nhà

Đỡ đẻ cho chó là việc làm cần thiết để tránh những tổn thất đáng tiếc cũng như giúp chó mẹ khỏe mạnh sau khi sinh. Chó mang thai tới lúc sinh nở cần được chú ý cũng như chăm sóc chu đáo từ chủ nhân. Bài viết này, FVET Vietnam sẽ giúp bạn có thêm những cách để thực hiện nhanh và an toàn nhất cho sức khỏe của cún cưng. 

Tại sao cần đỡ đẻ cho chó?

Chó mang thai tới thời điểm sinh nở rất cần sự chú ý đặc biệt của chủ nhân. Và đôi khi chủ nhân phải đỡ đẻ cho chó để bảo đảm “Mẹ tròn con vuông”. Phần lớn chó tự “đỡ đẻ” theo bản năng. Nhưng chủ nhân nên quan tâm để tránh sự cố đáng tiếc.

Có những giống chó rất khó đẻ: chó Bull Dog, Boxer, Chihuahua, Pug, Corgi… Hoặc chó được nuôi chăm “quá cẩn thận” hoặc bị còi cọc ốm yếu cũng rất khó đẻ. Trong một ca đẻ cũng có con sinh ra dễ, con ra khó do tư thế ngôi thai hoặc tình trạng sức khỏe chó mẹ”.

đỡ đẻ cho chó
Đỡ đẻ cho chó

Trường hợp chó mẹ bị mất sức, nếu không được đỡ đẻ rất dễ xảy ra biến chứng. Chó con ở quá lâu trong bụng mẹ có thể bị ngạt nếu không được can thiệp. Thai chết lưu gây nhiễm trùng ở chó, làm chết cả chó mẹ lẫn con.

Vì vậy đỡ đẻ cho chó là sự hỗ trợ rất cần thiết. Tuy nhiên chỉ dựa vào kinh nghiệm về sinh sản của chủ chó là chưa đủ mà còn cần hướng dẫn của chuyên gia. Tốt nhất bạn nên tìm sự hỗ trợ của các nhà chuyên môn nhân giống hoặc các bác sĩ thú y.

Chuẩn bị dụng cụ hỗ trợ đỡ đẻ cho chó

Trước khi tiến hành đỡ đẻ cho chó, bạn cần chuẩn bị 1 số vật dụng cần thiết cho chó mẹ và chó con.

đỡ đẻ cho chó
Đỡ đẻ cho chó

Đầu tiên, chúng ta phải chuẩn bị một cái ổ lớn hoặc nệm cho chó mẹ, tốt nhất là bằn gỗ hoặc giấy. Ổ đẻ cần đặt trong góc yên tĩnh, ấm áp và tránh gió. Trong ổ lót một ít vải, nhưng không được nhiều quá để tránh chó con bị mắc kẹt. Có thể đóng khay gỗ cho chó đẻ kích thước phụ thuộc độ to nhỏ của chó mẹ. Độ cao tối đa 20cm, lót vải sạch phía dưới.

Nhiệt độ ổ chó đẻ dao động ở mức 26-27°C, độ ẩm < 80%. Nên có nhiệt kế, ẩm kế để đo nhiệt độ và độ ẩm tại nơi chó đẻ. Nếu dùng máy sưởi mà không có nhiệt kế kiểm tra có thể gây chết do quá nóng.

đỡ đẻ cho chó
Đỡ đẻ cho chó

Chuẩn bị công cụ trước khi đỡ đẻ cho chó gồm: vài miếng khăn sạch, kéo, chỉ, vải bông, thuốc khử trùng, chậu rửa, báo cũ. Tốt nhất nên có thiết bị cách nhiệt (bóng đèn, chăn điện, khăn dày,…) vào mùa đông.

Nếu không quá hiểu biết quá trình sinh sản của chó cái, tốt nhất liên hệ với bác sĩ thú y hoặc hỏi những người có kinh nghiệm. Nếu bạn nuôi giống chó có tỷ lệ khó sinh tương đối lớn, tốt nhất để bác sĩ tiếp nhận đỡ đẻ cho chó. Nếu là chủ nhân đỡ đẻ, tốt nhất nên hiểu biết toàn bộ quá trình sinh, để tránh xảy ra tai nạn khi sinh.

đỡ đẻ cho chó
Đỡ đẻ cho chó

Dấu hiệu chó sắp đẻ?

Sau khi chó phối giống khoảng 59 đến 63 ngày sẽ sinh , để nhận biết khi nào chó sắp đẻ thường diễn ra 3 giai đoạn sau: 

1. Chó hay dạo ổ

  • Trước khi đẻ khoảng 24 giờ: Chó đã có sữa màu trắng đặc trưng. Lúc này, chúng ăn rất ít, thường xuyên bỏ ăn, bụng sa, cơ bụng giãn mềm. Có hiện tượng đi ngoài nhiều lần. Nếu trước đó bạn cho chúng ăn no, có thể nôn ra thức ăn do sự chèn ép của dạ con vào dạ dày.
  • Từ 12 – 2 giờ trước khi đẻ: Bạn nên kiểm tra thân nhiệt (trực tràng), nhiệt độ thân nhiệt của chó lúc này dao động từ 36.7 độ C – 37.5 độ C. Chúng sẽ dễ run rẩy vào mùa lạnh hoặc bị ướt do mưa. Chúng đi lại, đứng ngồi không yên. Dấu hiệu nhận biết rõ nhất là cào bới để tìm ổ đẻ, hay chui rúc xó tối, nơi yên tĩnh.
  • Âm hộ sưng phù nề và có dịch lỏng trong suốt chảy ra ngoài.

Biện pháp xử lý: Ngay khi nhận biết dấu hiệu trên của chó, bạn nên thông báo ngay cho các bác sỹ thú y hoặc các chuyên gia sinh sản gần nhất để đến khám trước khi cho chó sinh.

đỡ đẻ cho chó
Đỡ đẻ cho chó

2. Giai đoạn chó đau đẻ, sắp đẻ

  • Chúng cuống quýt và liên tục kêu rên. 
  • Nhịp tim nhanh thở mạnh.
  • Lúc này chúng rất muốn quay lại liếm đằng sau và rặn cong lưng nhiều cơn.

Lưu ý: Nếu bạn thấy có nước ối chảy ra khỏi âm hộ màu xanh mà chưa ra con là hiện tượng rất bất thường ở chó. Cần gọi bác sỹ thú ý kiểm tra ngay để có những biện pháp xử lý nhanh nhất.

đỡ đẻ cho chó
Đỡ đẻ cho chó

3. Giai đoạn chó đẻ 

  • Màng ối trong vị lòi ra như quả bòng.
  • Chó sẽ rặn liên tục, bục vỡ nước ối, âm hộ phình to căng cứng, có thể trông thấy từng bộ phận và cả chó con trong bọc mỏng.

Biện pháp xử lý: Nếu trong trường hợp, chó con đã ra ngoài một nửa nhưng không tiếp tục ra tiếp, cần phải có thủ thuật kéo nhẹ nhàng chó con hướng lực từ trên xuống dưới, từ trước ra sau càng nhanh càng tốt. Bạn mạnh dạn xé bọc khẩn cấp, lau khô miệng chó con tới khi kêu thành tiếng.

đỡ đẻ cho chó
Đỡ đẻ cho chó

Lưu ý: 

Không ép chó mẹ ăn uống nhiều trước khi sinh. Nếu có dấu hiệu nghi đẻ khó: thai to, đau đẻ dữ dội nhưng sau 4 – 6 tiếng không đẻ, không có cơn rặn… cần gọi cho bác sĩ thú y ngay.  Luôn luôn chuẩn bị sẵn nước uống sạch có pha chút muối.

Tốt nhất để chó đẻ tự nhiên. Chỉ quan sát phát hiện những trục trặc trong khi sinh để xử lý. Đặc biệt với chó mẹ thay đổi tính tình, dữ tợn thì không nên can thiệp nhiều tránh stress tâm lý. Điều này có thể gây shock, vỡ động mạch tử cung trong khi rặn đẻ, mất máu và tử vong.

Những lưu ý trước ngày chó mẹ đẻ con

Trước thời điểm dự sinh khoảng 1 tuần, bạn cần phải lưu ý một số điều sau:

đỡ đẻ cho chó
Đỡ đẻ cho chó
  • Nắm chắc thông tin về thời gian phối giống, kỳ mang thai để chuẩn bị dụng cụ hoặc sẵn tâm thế trợ giúp chó cưng “vượt cạn”
  • Thông báo hoặc thăm khám bác sĩ thú y nếu cần sự hỗ trợ đặc biệt để đảm bảo “mẹ tròn con vuông” bất cứ lúc nào.
  • 24 giờ trước thời gian dự sinh, bạn cần quản lý chó mẹ chặt chẽ để tránh chúng trốn đi làm ổ một mình hoặc bỏ rơi chó con.
  • Trang bị dụng cụ y tế hoặc đỡ đẻ nếu cần như sắp xếp ổ đẻ, lau dọn vệ sinh ngăn nắp, thuốc sát trùng, khăn bông sạch, panh kẹp và nước ấm sạch.
  • Nếu bạn có ý định dùng thuốc kích đẻ Oxytoxine, phải hỏi ý kiến bác sĩ từ trước và tuân thủ nghiêm ngặt chỉ định y khoa.

Những lưu ý khi chó sắp đẻ

Đỡ đẻ cho chó cần những gì? Việc làm quan trọng hơn cả chính là sự chuẩn bị chu đáo nhất khi chó nhà bạn sắp sinh nở. Bạn cần phải theo dõi và ghi chú thời gian mang thai của chó cái để tính chính xác ngày sinh nở của chúng:

đỡ đẻ cho chó
Đỡ đẻ cho chó
  • Mội chu kỳ mang thai cho đến lúc sinh nở của chó mẹ kéo dài khoảng 63 ngày mới sinh, có một số trường hợp sẽ chênh lệch trong thời gian từ 55 – 72 ngày, tùy thuộc vào giống chó.
  • Không ép chó mẹ ăn uống quá nhiều trước khi sinh và tránh các loại thức ăn khó tiêu.
  • Trong trường hợp chó mẹ đau dữ dội nhưng sau 6 tiếng không đẻ kèm theo dấu hiệu chảy máu quá nhiều, ngôi thai ngược, chó mẹ sức khỏe bị suy kiệt thì bạn cần phải đưa chúng đến bác sỹ thú y để được cấp cứu và đỡ đẻ kịp thời.

Hướng dẫn đỡ đẻ cho chó ngay tại nhà

Nếu bạn quyết định đỡ đẻ cho chó ngay tại nhà, vậy hãy tham khảo quá trình sau:

đỡ đẻ cho chó
Đỡ đẻ cho chó

Chích Oxytoxine

Chích Oxytoxine cho chó mẹ nếu nghi ngờ đẻ khó. Oxytoxine là thuốc hỗ trợ co thắt kích thích chó đẻ. Nhớ đọc kỹ liều tiêm theo số ký.

đỡ đẻ cho chó
Đỡ đẻ cho chó

Vuốt bụng theo cơn rặn

Vuốt nhẹ từ trên bụng xuống theo cơn rặn của chó mẹ. Nghĩa là khi chó mẹ rặn, bạn cũng đồng thời vuốt nhẹ từ trên bụng xuống đến dưới.

Kéo bọc thai theo cơn rặn

Khi bạn thấy đầu chó con ló một nửa ra ngoài. Bạn dùng tay nhẹ nhàng kéo bọc thai ra, kéo theo cơn rặn của chó mẹ. Nghĩa là, khi chó mẹ rặn, bạn cũng đồng thời kéo nhẹ bào thai ra. Bạn nên hết sức nhẹ nhàng, tránh bóp hay ghì kéo quá mạnh.

Nếu là lần đầu, chắc chắn bạn sẽ có chút lo sợ. Nhưng hãy thật bình tĩnh và luôn ghi nhớ, hãy thật nhẹ nhàng và kéo đồng thời theo cơn rặn của chó mẹ.

Lưu ý: Nếu thấy có nước ối màu xanh lá chảy ra nhiều mà thai chưa ra thì có khả năng lớn đã bị vỡ bọc ối. Trường hợp này, rất nguy hiểm đến tính mạng của cả chó mẹ lẫn con. Bạn nên lưu ý để ý và khẩn cấp mang bé ra thú y can thiệp gấp.

Xé bọc ối

Sau khi đã kéo bào thai ra thành công. Bạn cần nhanh chóng xé bọc ối. Nếu xé tay khó khăn, bạn có thể dùng kéo bấm thủng một lỗ rồi xé bọc. Nhớ lưu ý cẩn thận coi chừng trúng chó con nha.

Kẹp pen vào rốn

Sau khi xé bọc ối xong, bạn dùng pen kẹp dây rốn lại, pen kẹp cách rốn chó con 1cm.

Cắt dây rốn

Tiếp đó, bạn dùng kéo cắt phần dây rốn phía bên ngoài pen kẹp đi. Lúc này pen kẹp vẫn còn kẹp ở dây rốn chó con nha.

Sát trùng cuốn rốn

Bạn dùng thuốc đỏ (Povidine) nhỏ lên phần đầu dây rốn vừa cắt đó để đảm bảo sát trùng.

Cột rốn

Tiếp theo, bạn dùng chỉ buộc dây rốn cho chó con lại. Nhớ cột chặt nha.

Tháo pen kẹp rốn

Sau khi cột dây rốn xong, bạn tháo pen kẹp ra được rồi.

Lau nhớt trên mặt, mũi, miệng

Bước tiếp theo trong cách đỡ đẻ cho chó, bạn nhanh chóng dùng khăn vải sạch lau sạch nhớt trên mặt, mũi, miệng, rồi đến thân của chó con, để đẩy hết nhớt từ miệng, mũi chó ra. Bạn nên cầm chắc chó con trong lòng một bàn tay, tay còn lại vỗ vỗ nhẹ vào mặt ngoài tay kia để giúp chó con tống hết nhớt ra khỏi mũi miệng. Nếu không, chó con sẽ bị nghẹt đường thở và không hô hấp được.

Sau khi lau sạch nhớt cho chó con, bạn nên đưa chó con lại gần mẹ bé ngay, để mẹ bé liếm sạch nhớt từ mặt, mũi, miệng cho con mình.

Lôi nhau thai còn sót

Sau khi lau sạch nhớt cho chó con xong. Nếu bạn thấy nhau thai đã được chó mẹ tống ra hết thì là ok rồi. Nếu chưa, bạn cầm đầu bọc ối kéo nhẹ để lôi hết nhau thai ra.

Lưu ý nên kéo nhẹ nhàng, không được kéo mạnh. Nếu bạn làm không khéo, lỡ tay kéo rách, có thể làm chó mẹ bị băng huyết, máu chảy ra không ngừng. Trường hợp này rất nguy hiểm và cần được đưa đi thú y gấp.

Cho chó mẹ ăn nhau thai

Chó mẹ ăn nhau thai là điều bình thường. Nên bạn cứ để chó mẹ ăn nhé. Ăn chừng 1-2 cái là ok rồi, nhau thai giúp chó mẹ có thêm sức và chất. Cũng không nên để chó mẹ ăn toàn bộ nhau thai, có thể dẫn đến đầy hơi và khó tiêu.

Vệ sinh vùng bụng & vú

3 Dấu Hiệu Chó Sắp Đẻ Nhận Biết Tức Thì Và 12 Lưu Ý Cần Biết
Đỡ đẻ cho chó

Dùng khăn sạch nhúng nước ấm, lau sạch vùng bụng và vú của chó mẹ.

Cho chó con bú sữa đầu

Cho chó con bú sữa đầu ngay. Trong vòng 24 giờ, chó con cần phải được bú sữa đầu của mẹ, để đảm bảo có đủ sức đề kháng từ mẹ. Nếu không, với cơ thể non nớt yếu ớt, sẽ rất khó khăn để chó con vượt qua những ngày tháng tiếp theo.

Chuẩn bị ổ cho chó con

Bạn cho baby mới chào đời vào thùng carton có lót ít khăn, hoặc nệm nằm riêng dành cho chó.

Lặp lại các bước trên với những con tiếp theo.

Thời gian đẻ giữa các con

Thời gian đẻ giữa các con cách nhau từ 15-30 phút. Nghĩa là cứ cách 15-30 phút, chó mẹ sẽ đẻ thêm một con nữa. Tùy theo giống bạn nuôi, mà sẽ đẻ ít hay đẻ nhiều.

Kiểm tra sót con

Sau khi chó mẹ đã hoàn tất đẻ xong. Để kiểm tra còn sót con hay không, bạn dùng tay ấn hết xung quanh vùng bụng chó mẹ để kiểm tra. Nếu tất cả đều mềm hết thì hết con. Nếu bụng còn chỗ cứng cứng bất thường, thì có thể vẫn còn sót con trong đó.

Nếu bạn đợi thêm chừng 30-60 phút nữa mà vẫn chưa thấy đẻ thêm, thì bạn nên đưa bé đi thú y để kiểm tra và can thiệp.

đỡ đẻ cho chó
Đỡ đẻ cho chó

Cho chó mẹ không gian yên tĩnh

Xong xuôi, bạn hãy để một không gian yên tĩnh cho chó mẹ chăm con. Không lại gần quá nhiều, không cầm bế chó con lên xem quá nhiều. Tránh để bé ở những nơi ồn ào, đông người qua lại.

Cho nước uống và ăn nhẹ

Cho chóo mẹ ăn nhẹ, uống nước. Sau khi sinh xong, chó mẹ sẽ rất khát nước và đói. Nước thì bạn cho bé uống thoải mái, còn đồ ăn, thì bạn chỉ nên cho ăn nhẹ thôi.

Cung cấp chế độ ăn sau sinh

Cuối cùng, cung cấp chế độ ăn hợp lý và đủ chất cho chó mẹ, để đảm bảo bé có đủ sức nuôi và đủ sữa cho đàn con mới chào đời của mình.

Nhng biến chng có th xy ra khi chó mẹ đ con

Thông thường chó cái sẽ mang thai 40 ngày trước khi đẻ. Trường hợp chó mẹ đẻ sớm hoặc muộn hơn đều là những biến chứng bất thường cho thấy sức khỏe cả mẹ và con có vấn đề. Bạn cần có các biện pháp nuôi dưỡng và chăm sóc chó mẹ để hạn chế thấp nhất những thiệt hại và mất mát.

1. Chó b sy thai, mang thai giả hoặc thai chết lưu

Chó mẹ sảy thai là khi thai bị hư trong 1 tháng đầu tiên. Thai chết lưu là khi chó mẹ sảy thai nhưng vẫn còn giữ trong bụng, không bị đẩy ra ngoài. Cũng có trường hợp chó mẹ không hề mang thai nhưng lại mang triệu chứng như chó mang thai, do đó dễ nhầm lẫn với sảy thai.

Nhiều chủ sau khi phối giống chó đã căn cứ vào các dấu hiệu (như bụng và mầm vú phát triển, thậm chí chó có sữa non) để nhận định chó mang thai. Khi bụng chó bé dần và không có hiện tượng đẻ con đã lại tự nhận định là chó “tiêu thai”. Thực ra thời kỳ đầu nhau thai và bào thai có kích thước rất nhỏ, thậm chí nhỏ bằng hạt lạc ở các giống chó nhỏ như Cocker, Chihuahua, chó Phú Quốc. Lúc này khi sảy thai chó sẽ tự động liếm sạch sẽ khiến chủ hiểu lầm là thai chưa ra.

2. Chó con sinh non

Chó cưng nhà bạn mang thai hơn một tháng nhưng chưa đến lúc sinh. Lúc này, nếu bào thai vì một lý do nào đó mà bị đẩy ra ngoài, không tồn tại trong cơ thể chó mẹ được nữa, đây gọi là hiện tượng chó sinh non.

Dấu hiệu chó sinh non hoàn toàn khác dấu hiệu chó sắp đẻ, có thể nhận biết dễ dàng bằng các vệt máu đẻ, các chất thối rửa như xác của bào thai, xác chó con xuất hiện. Chó mẹ thường phản xạ bằng cách ăn “sản phẩm” của mình. Điều này dễ khiến chó bị rối loạn tiêu hóa, tiêu chảy, có thể ảnh hưởng xấu đến thể chất còn yếu của chó mẹ. Chủ cần kịp thời phát hiện và can thiệp xử lý để ngăn ngừa hậu quả xấu.

3. Chó m đ khó

Đây là khi chó mẹ gặp khó khăn hoặc không thể sinh chó con ra khỏi cơ thể. Hiện tượng đẻ khó có thể bắt nguồn từ nhiều nguyên nhân:

Do giống chó

Phần lớn các giống chó có kích thước nhỏ bé và kết cấu xương chậu hẹp như Chihuahua, Phốc sóc, Yorkshire Terrier… sẽ đẻ khó nếu gặp thai to. Thậm chí giống chó to hơn là Bulldog Anh quốc có tỷ lệ sinh mổ lên đến 70% do cấu tạo hộp sọ chó lớn so với thân, chó con không lọt qua cửa khung xương chậu chó mẹ để ra ngoài được.

Do chó sinh nở quá sớm hoặc quá muộn.

Đối với chó trên 4 tuổi mới cho đẻ lần đầu hoặc chó già còn cho đẻ, tình trạng khó sinh là do khung xương chậu mất tính đàn hồi, không còn co dãn tốt.

Do chó bệnh tật khi mang thai:

Viêm tử cung, lộn tử cung khi phối giống.

Do bệnh về gen:

Lai đồng huyết, cận huyết, thai quái dị.

Do tâm lý chó mẹ khi đẻ:

Tinh thần hoảng loạn và sợ hãi gây xuất huyết đường sinh dục, vỡ ối, thai chết ngạt không được đẩy ra kịp thời gây “tắc nghẽn” cho các thai sau. Thậm chí do chủ âu yếm và quan tâm thái quá cũng làm ảnh hưởng tâm lý khiến chó đẻ khó hoặc đẻ lâu.

Do chủ chăm sóc sai cách:

Nếu bạn cho chó mẹ ăn quá nhiều chất bổ dưỡng và ít vận động, chó sẽ trở nên nặng nề, ì ạch, thai to, từ đó khó đẻ. Chó mẹ khi mang thai không được hưởng đầy đủ ánh sáng hoặc được tiêm nhiều loại thuốc bổ trợ không cần thiết cho thai. Bên cạnh đó, việc chuyển chỗ mới hoặc đổi chủ trước khi chó sinh đẻ cũng tác động không tốt đến thú cưng.

Bạn có thể cài đặt ứng dụng FVET Vietnam dành cho chủ nuôi thú cưng để hỏi đáp bác sĩ thú y nhanh chóng và hoàn toàn miễn phí nhé.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

error: Xin đừng copy em!